29 wereldrecords à 25.000 dollar: duur WK kortebaan voor wereldzwembond

Twee wereldrecords binnen een half uur, haar achtste en negende van het toernooi. De Amerikaanse zwemster Gretchen Walsh (21) was de ster bij de WK kortebaan (25 meter) in Boedapest. Zaterdag verbeterde ze op de 100 meter vlinderslag in 52,71 eerst haar eigen toptijd uit de halve finale – waarmee ze de Nederlandse Tessa Giele (nationaal record in 54,66) naar het zilver verwees. Vlak daarna scherpte ze in de halve finale van de 50 meter vrije slag het wereldrecord van Ranomi Kromowidjojo uit 2017 aan tot 22,87. En zondagmiddag in de finale van het kortste nummer was daar wereldrecord nummer tien: 22,83.

Tweevoudig olympisch kampioen Walsh was met zeven titels in totaal (vijf individueel, twee estafette) en elf wereldrecords (negen individueel en twee estafette) niet alleen uitblinker bij de WK kortebaan, ze was ook grootverdiener. Voor elk wereldrecord kregen de zwemmers een cheque van 25.000 dollar (ongeveer 23.800 euro) overhandigd van wereldzwembond World Aquatics. Een dure beloning voor de bond. Maar liefst 29 wereldrecords sneuvelden er in totaal deze week in Boedapest – in series, halve finales en finales. Bij de voorgaande editie, in 2022 in Melbourne, waren dat er elf.

De overvloed aan wereldrecords laat zien dat de internationale zwemtop voor het eerst in lange tijd weer serieus inzet op de kortebaan: in aanloop naar de Olympische Spelen verliest het 25-meterbad – dat toch al lager in aanzien staat dan het 50-meterbad – steeds meer aan relevantie, omdat olympisch alleen op de langebaan gezwommen wordt. De EK kortebaan in 2023 was dan ook maar matig bezet. Daarbij speelt mogelijk mee dat dit WK het eerste grote toernooi na de Spelen is, werd door experts geopperd bij de NOS. Dat geeft minder druk, meer ontspanning en wellicht daarom ook betere tijden: verkramping is een vijand in het zwemmen.

Verrassend zilver Tessa Giele

Verschillende Nederlandse topzwemmers lieten het toernooi, vrij kort op de Olympische Spelen van afgelopen zomer, aan zich voorbijgaan. Zoals Tes Schouten (brons in Parijs op de 200 meter schoolslag), en de olympische finalisten Marrit Steenbergen (100 meter vrije slag) en Arno Kamminga (100 meter schoolslag). Toch waren er medailles voor de Nederlandse ploeg. Nyls Korstanje pakte brons op de 50 meter vlinderslag. In 21,68 behaalde de 25-jarige zwemmer zijn eerste individuele WK-medaille. En er was het verrassende zilver van Giele op de 100 meter vlinderslag.

„Ik ben superblij en ook wel verrast”, reageerde de 22-jarige zwemster zaterdag bij de NOS. In de series had Giele eerst het Nederlands record van Inge Dekker uit 2009 verbeterd tot 55,71, om zich vervolgens in 55,80 als zevende voor de finale te plaatsen. Haar Nederlands record van 54,66 zwom ze vanuit baan 1. „Ik vind het fijn om vanuit een buitenbaan te starten. Dan ligt er wat minder druk op. Net als bij het EK in Otopeni (waar ze in op het EK van 2023 goud won op de 50 meter) pakte dat heel goed uit.”

Internationale sterren

Veel internationale sterren grepen het WK in Boedapest aan om een paar maanden na Parijs van zich te laten horen. Jordan Crooks van de Kaaimaneilanden dook als eerste ooit onder de 20 seconden op de 50 meter vrije slag: 19,90. En naast Walsh was bij de vrouwen ook de 18-jarige Summer McIntosh smaakmaker. De Canadese zwemster, in Parijs al goed voor drie keer goud en één keer zilver, zette drie wereldrecords op haar naam. Op de 400 meter vrije slag (3.50,25) zwom ze maar liefst 1,05 seconde af van het oude record van de Chinese Li Bingjie uit 2022. Ook op de 200 meter vlinderslag was het raak (in 1.59,32) – met op de tribune haar juichende moeder Jill, die ooit datzelfde nummer zwom op de Olympische Spelen van Los Angeles in 1984.

Zaterdag verpulverde McIntosh het wereldrecord op de 400 meter wisselslag. In 4.15,48 was ze ruim vier seconden sneller dan de oude toptijd van de Spaanse Mireia Belmonte in 2017 in Eindhoven. Het 25-meterbad in Boedapest is één van haar favorieten, vertelde McIntosh vlak voor het toernooi tegen sportzender CBC. Vanwege de „goede herinneringen”, zei ze, „en het is een heel snel bad”. Het (50-meter)bad in Parijs werd juist vaak als langzaam gezien, omdat het relatief ondiep is en meer golfslag zou geven – al werd dat door sommige zwemmers ook weer betwist. In Parijs werden vier wereldrecords gezwommen, minder dan in Tokio (zes) en Rio de Janeiro (acht).